Thủ tướng Việt Nam Phạm Minh Chính ngày 23 tháng 2 đã ký Chỉ thị số 06/CT-TTg về việc thành lập khẩn cấp sàn giao dịch vàng quốc gia. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới vẫn còn. Tính đến ngày 27 tháng 2, giá vàng tại Việt Nam quy đổi theo ounce là khoảng $5,880, cao hơn $689 (gần 13%) so với giá quốc tế, hiện ở mức $5,191.
Việc ra mắt sàn giao dịch hướng đến ba mục tiêu chính:
- Xóa bỏ độc quyền thương hiệu SJC của nhà nước và áp dụng cơ chế định giá thị trường. Sàn giao dịch mới sẽ cho phép các doanh nghiệp lớn khác có quyền tiếp cận công bằng với các công cụ giao dịch, tạo ra sự cạnh tranh lành mạnh và giảm giá cho người tiêu dùng cuối cùng.
- Thu hút lượng vàng tích trữ của người dân vào nền kinh tế. Theo nhiều ước tính khác nhau, người dân Việt Nam đang cất giữ từ 400 đến 500 tấn vàng ngoài hệ thống ngân hàng, trong khi dự trữ chính thức của Ngân hàng Nhà nước chỉ khoảng 9 tấn. Sàn giao dịch sẽ cho phép chuyển đổi các nguồn lực này vào hệ thống tài chính thông qua chứng chỉ vàng và tài khoản. Điều này sẽ tạo ra thanh khoản bổ sung và giảm gánh nặng cho dự trữ ngoại hối: khi nhu cầu được đáp ứng bằng vàng đã có trong nước, nhà nước có thể tránh chi tiêu ngoại tệ để mua vàng từ nước ngoài.
- Ngăn chặn buôn lậu bằng cách cân bằng giá cả. Sự chênh lệch lớn giữa giá trong nước và giá thế giới đã kích thích việc nhập lậu kim loại. Điều này tạo ra nhu cầu ngầm về ngoại tệ để mua vàng từ nước ngoài, gây áp lực lên tỷ giá đồng Việt Nam.
Song song với việc chuẩn bị cho việc ra mắt sàn giao dịch, chính quyền đã tăng cường kiểm soát tiền mặt. Kể từ tháng 2 năm 2026, các pháp nhân sẽ bị phạt tới 400 triệu đồng ($16,000) vì buôn bán vàng trái phép. Dự kiến, giao dịch đầy đủ trên sàn giao dịch mới sẽ bắt đầu vào quý II năm 2026.